{"id":735,"date":"2020-12-30T14:48:00","date_gmt":"2020-12-30T14:48:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/?p=735"},"modified":"2025-07-07T12:32:38","modified_gmt":"2025-07-07T12:32:38","slug":"demokrasiye-gecisin-yolu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/?p=735","title":{"rendered":"Demokrasiye Ge\u00e7i\u015fin Yolu"},"content":{"rendered":"\n<p>AKP 18 y\u0131l \u00f6nce demokrasi, hukuk, uzla\u015fma k\u00fclt\u00fcr\u00fcne dayal\u0131 siyaset iddias\u0131yla iktidar oldu. Program\u0131n\u0131n \u00f6nceli\u011fi olarak yoksulluk, yolsuzluk ve yasaklarla m\u00fccadele edece\u011fini ilan etti. Di\u011fer taraftan Avrupa Birli\u011fi\u2019ne \u00fcyelik s\u00fcrecinin devam ettirilece\u011fine vurgu yapt\u0131. AKP kurucular\u0131 partilerini, \u201c<strong>muhafazakar demokrat<\/strong>\u201d kimlikli bir parti olarak tan\u0131mlad\u0131lar. Ancak siyasi \u0130slam \u00e7izgisinde cemaatlerle ortakl\u0131k kurdular. Bu ortakl\u0131k FET\u00d6\u2019n\u00fcn darbe giri\u015fimine kadar s\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n<p>18 y\u0131l\u0131n \u00f6zeti; \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerde, ekonomide ve sosyal-k\u00fclt\u00fcrel alanlarda geriye gidi\u015fler oldu. Yeni Osmanl\u0131c\u0131l\u0131k anlay\u0131\u015f\u0131yla t\u00fcm kom\u015fularla sorun ya\u015fanmas\u0131n\u0131 da buna ilave etmek gerekir.<\/p>\n\n\n\n<p>AKP\u2019nin b\u00fcy\u00fck tahribatlar\u0131ndan birisi de, \u201c<strong>uzla\u015fma k\u00fclt\u00fcr\u00fcne dayal\u0131 siyaset<\/strong>\u201d yerine dost-d\u00fc\u015fman ayr\u0131m\u0131na dayal\u0131 bir siyaset g\u00fctmesi oldu. Toplumumuz hi\u00e7bir zaman bu s\u00fcre\u00e7te oldu\u011fu kadar kutupla\u015ft\u0131r\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131. Sonu\u00e7ta bu bilin\u00e7li ve \u0131srarl\u0131 kutupla\u015fma var olan eksikli demokrasi yerine, otoriter tek ki\u015fi y\u00f6netimine evrildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 H\u00fckmet Sistemi denilen bu ucube sistemle, ekonomik-sosyal sorunlar\u0131n h\u0131zla \u00e7\u00f6z\u00fclece\u011fi, \u00fclkenin \u201c<strong>u\u00e7aca\u011f\u0131<\/strong>\u201d ileri s\u00fcr\u00fcld\u00fc. TBMM\u2019nin g\u00f6stermelik hale d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, kuvvetler ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n yok edildi\u011fi, kay\u0131rmac\u0131l\u0131\u011f\u0131n, keyfi y\u00f6netim anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n kural haline geldi\u011fi bu ucube siyasal sistem, muhalefetin ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc gibi; var olan ekonomik, siyasal, k\u00fclt\u00fcrel sorunlar\u0131 daha da a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131rd\u0131. Gelir b\u00f6l\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcndeki adaletsizli\u011fi, i\u015fsizli\u011fi, yoksullu\u011fu artt\u0131rd\u0131. Hayat\u0131 \u00e7ekilmez hale getirdi. Bu s\u00fcre\u00e7te iktidarla ayn\u0131 fikirde olmayan insanlar haks\u0131z ve hukuksuz bi\u00e7imde bask\u0131 g\u00f6rd\u00fcler, cezaland\u0131r\u0131ld\u0131lar. Anayasadaki h\u00fckme ra\u011fmen ifade, \u00f6rg\u00fctlenme ve toplanma \/ g\u00f6steri \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri yok say\u0131lmaya devam ediliyor.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>De\u011fi\u015fim ihtiyac\u0131<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Halk bu gidi\u015fe kitlesel tepkisini 31 Mart ve 23 Haziran \u0130stanbul yerel se\u00e7imlerinde g\u00fc\u00e7l\u00fc bi\u00e7imde ortaya koydu. Ba\u015fta \u0130stanbul, Ankara ve \u0130zmir olmak \u00fczere dinamik b\u00fcy\u00fck kentlerdeki AKP y\u00f6netimlerine oylar\u0131yla son verdi. Art\u0131k bu b\u00fcy\u00fck kentler CHP\u2019li ba\u015fkanlarca y\u00f6netiliyor. Erdo\u011fan\u2019\u0131n da zaman\u0131nda s\u00f6yledi\u011fi gibi, \u0130stanbul\u2019u alan\u0131n T\u00fcrkiye\u2019yi almas\u0131 do\u011fald\u0131r. T\u00fcm e\u015fitsiz ko\u015fullara ve bask\u0131lara ra\u011fmen muhalefetin belediye se\u00e7imlerini kazanmas\u0131 halka b\u00fcy\u00fck umut verdi. O nedenle tek adam bask\u0131c\u0131 rejimi CHP\u2019li belediyeleri ba\u015far\u0131s\u0131z g\u00f6stermek i\u00e7in hukuk d\u0131\u015f\u0131 engellemelere ba\u015fvuruyor.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130ktidar\u0131n COVID-19 s\u00fcrecindeki yanl\u0131\u015f politikalar\u0131 ekonomik krizi daha da b\u00fcy\u00fctt\u00fc. Yoksulluk, i\u015fsizlik dayan\u0131lmaz boyutlara ula\u015ft\u0131. T\u00fcm bunlar AKP rejiminin sonunun geldi\u011fini g\u00f6steriyor. Zaman\u0131nda ya da erken yap\u0131lacak olan ilk se\u00e7imde bunu g\u00f6rece\u011fiz.<\/p>\n\n\n\n<p>Evet, \u015fimdi g\u00f6rev ba\u015fta CHP olmak \u00fczere muhalefet partilerine ve demokrasi yanl\u0131s\u0131 t\u00fcm kesimlere d\u00fc\u015f\u00fcyor. G\u00f6revin ilk a\u015famas\u0131, hangi ilkelere dayal\u0131 olarak, nas\u0131l bir parlamenter rejime ge\u00e7ilece\u011finin anla\u015f\u0131l\u0131r bi\u00e7imde saptanmas\u0131, i\u00e7selle\u015ftirilmesi ve toplumun t\u00fcm kesimleriyle payla\u015f\u0131lmas\u0131 i\u00e7in sahaya inilmesi olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Gidi\u015fat\u0131n fark\u0131nda olan ba\u015fta Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan ve AKP y\u00f6netimi, bir yandan toplumu ayr\u0131\u015ft\u0131rmaya, muhalefeti \u015feytanla\u015ft\u0131rmaya devam ederken; di\u011fer yandan da hukukta, adalette, ekonomide yeni \u201c<strong>reformlar<\/strong>\u201d yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcr\u00fcyor. Bu bir aldatmacad\u0131r. Ge\u00e7mi\u015fte de \u00f6rnekleri ya\u015fand\u0131. Demokrasiyi, hukuk devletini, sosyal haklar\u0131 gerileten, yurtta\u015flar\u0131n kendilerini \u00f6zg\u00fcrce ifade etmelerini, bas\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve muhalefetin ele\u015ftiri hakk\u0131n\u0131 k\u0131s\u0131tlayan d\u00fczenlemeler hep reform diye nitelenmi\u015fti. Oysa reform demek, insanlar\u0131n ge\u00e7im ko\u015fullar\u0131n\u0131 iyile\u015ftirecek, onlar\u0131 \u00f6zg\u00fcr k\u0131lacak, geleceklerini g\u00fcvence alt\u0131na alacak, gelir b\u00f6l\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcndeki adaletsizli\u011fe, kay\u0131rmac\u0131l\u0131\u011fa ve her t\u00fcrl\u00fc yolsuzlu\u011fa son verecek ve de demokrasiyi derinle\u015ftirecek k\u00f6kl\u00fc de\u011fi\u015fiklerin yap\u0131lmas\u0131 demektir. Bu do\u011frultuda olmayan s\u00f6zde d\u00fczenlemeler reform de\u011fil aldatmacad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>De\u011fi\u015fim umudu ve CHP\u2019nin ikinci y\u00fczy\u0131la \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Neoliberal piyasa anlay\u0131\u015f\u0131 ile tek ki\u015fi iradesine dayal\u0131 y\u00f6netim anlay\u0131\u015f\u0131 ile mevcut sorunlar\u0131n \u00fcstesinden gelinmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bu sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc i\u00e7in \u00f6ncelikli mesele toplumsal hayat\u0131n her alan\u0131nda demokrasiyi i\u015fleterek, tek ki\u015finin iradesi yerine kat\u0131l\u0131mc\u0131 demokratik s\u00fcre\u00e7leri hayata ge\u00e7irmesi gerekir.<\/p>\n\n\n\n<p>CHP Genel Ba\u015fkan\u0131 Kemal K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu\u2019nun, CHP 37. Kurultay\u0131\u2019nda vurgulad\u0131\u011f\u0131 husus budur. Hedef Cumhuriyetin ikinci y\u00fczy\u0131l\u0131nda, Cumhuriyeti demokrasiyle ta\u00e7land\u0131rmak olarak tarif edilmi\u015f ve bunun ilk ad\u0131m\u0131n\u0131n otoriter tek ki\u015fi rejiminin yerine g\u00fc\u00e7lendirilmi\u015f parlamenter rejime ge\u00e7i\u015f olaca\u011f\u0131 vurgulanm\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fc\u00e7lendirilmi\u015f vurgusu \u00f6nemli. \u00c7\u00fcnk\u00fc anayasan\u0131n temel h\u00fck\u00fcmlerine ra\u011fmen demokratik sistem \u00f6nceleri de tam olarak hayata ge\u00e7irilmemi\u015fti. \u0130ki y\u0131l \u00f6nce de AKP eliyle demokratik sistem tamamen yok edilmi\u015fti. Asl\u0131nda AKP eliyle yap\u0131lan bir bak\u0131ma padi\u015fahl\u0131k gelene\u011fini s\u00fcrd\u00fcrme \u00e7abas\u0131yd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>CHP\u2019nin yeni d\u00f6neme ili\u015fkin temel \u00f6nerisi Cumhuriyet\u2019in ikinci y\u00fczy\u0131l\u0131na girerken, yani 2023\u2019de eksiksiz, g\u00fc\u00e7l\u00fc bir parlamenter sistemi kurmakt\u0131r. Ve bunu, yani ger\u00e7ek bir demokrasiyi savunan t\u00fcm parti ve kesimlerle birlikte yapmakt\u0131r. Millet \u0130ttifak\u0131 uygulamas\u0131n\u0131 daha da b\u00fcy\u00fctmek ve ilkelere dayal\u0131 hale getirmek ilk ad\u0131m olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>T\u00fcrkiye i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc bir sosyal demokrasi<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>CHP taraf\u0131ndan ortaya konulan ve genelde siyaset bilimcileri ve kamuoyu olu\u015fturucular\u0131 taraf\u0131ndan olumlu ve umut verici olarak de\u011ferlendirilen ve \u201c<strong>sosyal devlet devlet\u00e7ili\u011fi, aile sigortas\u0131 \/ vatanda\u015fl\u0131k geliri, stratejik planlama, karma ekonomi, \u00e7a\u011fda\u015f laik e\u011fitim, topra\u011f\u0131n ve \u00e7evrenin korunmas\u0131, kom\u015fularla bar\u0131\u015f<\/strong>\u201d gibi \u00f6nerilerin ayr\u0131nt\u0131l\u0131 hale getirilmesi \u00f6neriliyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Asl\u0131nda bu \u00f6neriler d\u00fcnya sosyal demokrasisinin maalesef neoliberal r\u00fczgara kap\u0131larak, 3. Yol ad\u0131yla terk etti\u011fi politikalard\u0131r. Sosyal demokrasi ba\u015far\u0131l\u0131 oldu\u011fu y\u0131llarda hep liberal demokrasinin bireysel, siyasal \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerle s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in ekonomik ve sosyal sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zemeyece\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015f ve demokrasinin sosyal ve ekonomik alan\u0131 da kapsamas\u0131n\u0131 savunmu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n<p>Yani demokrasiyi \u201c<strong>zincirlerinden kopararak<\/strong>\u201d bu alanlara da ta\u015f\u0131m\u0131\u015ft\u0131. Kurals\u0131z ve denetimsiz liberalizm ve ayn\u0131 do\u011frultudaki k\u00fcreselle\u015fmenin tahribat\u0131na son verecek olan \u015fey yine, sosyal ekonomik alan\u0131 kapsayan kat\u0131l\u0131mc\u0131 demokrasi anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n yerle\u015fik hale getirilmesi olacakt\u0131r. Yoksullu\u011fun olmad\u0131\u011f\u0131 bar\u0131\u015f\u00e7\u0131 bir d\u00fcnya ve T\u00fcrkiye hayal de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n<p>(30 Aral\u0131k 2020)<br><a href=\"https:\/\/www.sosyaldemokratdergi.org\/ercan-karakas-demokrasiye-gecisin-yolu\/\">Sosyal Demokrat Dergi<\/a> Say\u0131:119\/120<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>CHP\u2019nin yeni d\u00f6neme ili\u015fkin temel \u00f6nerisi Cumhuriyet\u2019in ikinci y\u00fczy\u0131l\u0131na girerken, yani 2023\u2019de eksiksiz, g\u00fc\u00e7l\u00fc bir parlamenter sistemi kurmakt\u0131r. Ve bunu, yani ger\u00e7ek bir demokrasiyi savunan t\u00fcm parti ve kesimlerle birlikte yapmakt\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":736,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[53],"tags":[57,54,55,56],"class_list":["post-735","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-demokrasi","tag-cumhurbaskanligi-hukumet-sistemi","tag-demokrasi","tag-muhafazakar-demokrasi","tag-uzlasma-kulturu"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/demokrasiye-gecis.webp","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/735","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=735"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/735\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":872,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/735\/revisions\/872"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/736"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=735"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=735"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=735"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}