{"id":745,"date":"2019-09-05T15:03:00","date_gmt":"2019-09-05T15:03:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/?p=745"},"modified":"2025-07-07T12:30:12","modified_gmt":"2025-07-07T12:30:12","slug":"yerelden-merkeze-acilan-demokrasi-yolu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/?p=745","title":{"rendered":"Yerelden Merkeze A\u00e7\u0131lan Demokrasi Yolu"},"content":{"rendered":"\n<p>Ekrem \u0130mamo\u011flu\u2019nun 23 Haziran\u2019da yenilenen \u0130stanbul B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediye Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imlerini, oylar\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde artt\u0131rarak tekrar kazanmas\u0131 yaln\u0131z \u0130stanbul i\u00e7in de\u011fil T\u00fcrkiye i\u00e7in de b\u00fcy\u00fck bir kazan\u00e7 oldu. Bu sonu\u00e7, \u00fclkemizin yeniden insan haklar\u0131na dayal\u0131, \u00e7o\u011fulcu, kat\u0131l\u0131mc\u0131 bir demokrasiye, parlamenter rejime d\u00f6n\u00fclmesini savunan kitleler i\u00e7in b\u00fcy\u00fck umut yaratt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Bu kez yerel y\u00f6netimden merkezde y\u00f6netime y\u00f6nelinmeli<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>\u00d6yle ya, AKP, 1994\u2019te kazan\u0131lan \u0130stanbul B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi ile iktidara y\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015ft\u00fc. Erdo\u011fan da \u201c<strong>\u0130stanbul\u2019u kazanan, T\u00fcrkiye\u2019yi kazan\u0131r<\/strong>\u201d s\u00f6z\u00fcne her se\u00e7im arifesinde vurgu yapm\u0131\u015ft\u0131. 23 Haziran\u2019da, yap\u0131lan t\u00fcm bask\u0131lara ve \u201c\u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmay\u0131z\u201d tehditlerine ra\u011fmen, \u0130stanbul halk\u0131n\u0131n Ekrem \u0130mamo\u011flu\u2019nu tekrar se\u00e7mesinin yani AKP\u2019nin \u0130stanbul se\u00e7imini kaybetmesinin, AKP\u2019nin merkezi iktidar\u0131 kaybetmesi y\u00f6n\u00fcnde ilk b\u00fcy\u00fck ad\u0131m olarak de\u011ferlendirilmesi do\u011fru bir de\u011ferlendirmedir. Kald\u0131 ki AKP, yaln\u0131zca \u0130stanbul\u2019u de\u011fil \u00fclkemizin ba\u015fkenti Ankara\u2019da ve \u00f6nemli b\u00fcy\u00fck kentlerimiz olan Adana, Mersin, Antalya, Mu\u011fla gibi kentlerde de se\u00e7imleri kaybetti. Art\u0131k, \u00fclkemizin en b\u00fcy\u00fck, en dinamik kentleri sosyal demokrat belediye ba\u015fkanlar\u0131 taraf\u0131ndan y\u00f6netiliyor. \u00dclkelerin gelece\u011fi kentlerde belirleniyor. T\u00fcrkiye\u2019de de b\u00f6yle olmaktad\u0131r. O nedenle, bir yandan kentlerimiz her bak\u0131mdan daha iyi ya\u015fanacak yerlere d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcrken, \u00fclkemiz de demokrasiye d\u00f6n\u00fc\u015f yolunda ilerleyecektir.<\/p>\n\n\n\n<p>Hi\u00e7 ku\u015fkusuz bu kendili\u011finden olacak de\u011fildir. Demokrasi hi\u00e7bir yerde g\u00f6kten zembille inmez; halk\u0131n m\u00fccadelesiyle kazan\u0131l\u0131r. Yerel y\u00f6netimler de halka en yak\u0131n y\u00f6netim birimi olarak demokrasiye \u00f6nemli katk\u0131lar sa\u011flar. G\u00fcncel hayat\u0131 \u015fekillendiren yerel y\u00f6netimlere \u201c<strong>demokrasinin be\u015fi\u011fi<\/strong>\u201d denmesi, bir\u00e7ok kamu hizmetlerinden de sorumlu olan belediyelerde kentle ilgili kararlara halk\u0131n do\u011frudan kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 sa\u011flayan mekanizmalar\u0131n kolayl\u0131kla hayata ge\u00e7irilmesinden kaynaklanmaktad\u0131r. Elbette kent sakinlerinin toplumsal, ekonomik ve k\u00fclt\u00fcrel ya\u015famda s\u00f6z sahibi k\u0131l\u0131nmas\u0131 ve kararlara kat\u0131l\u0131m\u0131n sa\u011flanmas\u0131, demokrasinin \u00fclke \u00e7ap\u0131nda yerle\u015fmesine b\u00fcy\u00fck katk\u0131 sa\u011flar. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde demokrasinin en \u00f6nemli boyutu halk\u0131n y\u00f6netime kat\u0131l\u0131ma yollar\u0131n\u0131n kurumsalla\u015fmas\u0131d\u0131r. \u00d6zet olarak, demokrasinin korunmas\u0131 da geli\u015fmesi de kentlerden ge\u00e7mektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Di\u011fer taraftan belediye se\u00e7imlerinde Millet \u0130ttifak\u0131 ad\u0131yla ba\u015far\u0131l\u0131 bir bi\u00e7imde g\u00fc\u00e7 birli\u011fi yapan siyasi partilerin \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131, tek adam rejimi yerine \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerin, yarg\u0131 ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131n, laik, demokratik, sosyal hukuk devletinin almas\u0131na kadar ortak m\u00fccadeleyi s\u00fcrd\u00fcrmeleri gerekir. Bu m\u00fccadelenin \u00e7o\u011fulcu, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc, parlamenter demokrasiyi hedefleyen ba\u015fka partilere ve sivil toplum \u00f6rg\u00fctlerinin kat\u0131l\u0131m\u0131na a\u00e7\u0131k olarak s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi de \u00f6nemlidir. Millet ittifak\u0131n\u0131 olu\u015fturan t\u00fcm partiler, yeni kat\u0131lanlarla birlikte \u00e7o\u011fulcu, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc parlamenter demokrasinin ve \u00e7a\u011fda\u015f anayasas\u0131n\u0131n tasla\u011f\u0131n\u0131 toplumun kat\u0131l\u0131m\u0131na hemen a\u00e7\u0131k olarak ba\u015flatabilirler.<\/p>\n\n\n\n<p>Yerel y\u00f6netim se\u00e7imleri i\u00e7in Millet \u0130ttifak\u0131 ad\u0131yla yap\u0131lan partiler ittifak\u0131, yukar\u0131da belirtildi\u011fi gibi, geni\u015fletilen Demokrasi \u0130ttifak\u0131 olarak s\u00fcrd\u00fcr\u00fcl\u00fcrken elbette farkl\u0131 ideolojilere sahip olan bu partiler kendi ideolojik \u00e7izgilerinde kendi \u00f6zel \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 da s\u00fcrd\u00fcreceklerdir. Bu, \u00e7o\u011fulcu demokrasi anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n gere\u011fidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu \u00e7er\u00e7evede yeni d\u00f6nemde CHP\u2019nin, daha da g\u00fc\u00e7lenmek i\u00e7in bir dizi \u00e7al\u0131\u015fma ba\u015flatmas\u0131 gerekir. Nitekim parti merkez organlar\u0131n\u0131n se\u00e7im sonras\u0131 yapt\u0131klar\u0131 toplant\u0131larda; CHP\u2019li belediyeler i\u00e7in 7 ilkenin ve belediyeler i\u00e7in genel merkezde bir \u201c<strong>koordinasyon kurulunun<\/strong>\u201d olu\u015fturulaca\u011f\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klanmas\u0131, parti program\u0131n\u0131n ve t\u00fcz\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn yenilenece\u011fine ili\u015fkin a\u00e7\u0131klamalar vb. CHP\u2019de bir yenilenme s\u00fcrecine girilece\u011fini g\u00f6stermektedir. Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n bir takvime ba\u011fl\u0131 olarak t\u00fcm partililerin, parti \u00f6rg\u00fctlerinin ve toplumun kat\u0131l\u0131m\u0131na a\u00e7\u0131k olarak yap\u0131lmas\u0131 sa\u011fl\u0131kl\u0131 sonu\u00e7lara ula\u015f\u0131lmas\u0131 i\u00e7in gereklidir.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>At\u0131lacak somut ad\u0131mlar<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Kan\u0131mca i\u015fe, \u00f6ncelikle belediyeler i\u00e7in bir \u2018\u2019<strong>Temel De\u011ferler\/\u0130lkeler<\/strong>\u2019\u2019 program\u0131 haz\u0131rlamakla ba\u015flanmal\u0131d\u0131r. Temel ilkelerin ve bu ilkelere dayal\u0131 olarak yap\u0131lacak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n esaslar\u0131n\u0131n yaz\u0131l\u0131 hale getirilmesi, yeni d\u00f6nemde CHP\u2019li belediyelere yol g\u00f6sterici olacak ve hatalar\u0131n \u00f6nlenmesini sa\u011flayacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>1989 belediye se\u00e7imlerinde de b\u00fcy\u00fck ba\u015far\u0131 elde edilmi\u015fti. Ancak baz\u0131 illerde ve il\u00e7elerde ba\u015fkanlar\u0131n gayretleri ile ba\u015far\u0131l\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n sergilenmesiyle birlikte, genelde ba\u015far\u0131l\u0131 olunmad\u0131\u011f\u0131 bilinmektedir. O g\u00fcnlerdeki tart\u0131\u015fmalardan biliyoruz ki, t\u00fcm belediyeler i\u00e7in; kat\u0131l\u0131mc\u0131, \u00fcretken, kaynak yarat\u0131c\u0131, dayan\u0131\u015fmac\u0131, saydam ve hesap veren ba\u011flay\u0131c\u0131 bir belediye program\u0131n\u0131n ve onun tamamlay\u0131c\u0131s\u0131 olan merkezi bir koordinasyon kurulunun olu\u015fturulmamas\u0131 ve de yerel y\u00f6netimler e\u011fitiminin kurumsalla\u015fmamas\u0131 b\u00fcy\u00fck sorunlara neden olmu\u015ftu. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde bu eksikli\u011fin h\u0131zla giderilmesi ya\u015famsal \u00f6neme sahiptir. \u00c7\u00fcnk\u00fc yerelden merkeze do\u011fru b\u00fcy\u00fck ve hayati bir demokrasi yolculu\u011fu ba\u015fl\u0131yor. Sonuca ula\u015fmak i\u00e7in programl\u0131, kararl\u0131, tutarl\u0131 bir \u00e7al\u0131\u015fmaya ihtiya\u00e7 var.<\/p>\n\n\n\n<p>Esasl\u0131 bir yerel y\u00f6netim\/belediyecilik temel ilkeler program\u0131n\u0131 haz\u0131rlamay\u0131 kolayla\u015ft\u0131racak yeterli belge, bilgi ve tecr\u00fcbe CHP\u2019de mevcut. Bunlar; parti program\u0131ndaki yerel y\u00f6netimlere ili\u015fkin g\u00f6r\u00fc\u015fler, son \u00fc\u00e7 belediye se\u00e7iminde merkezi olarak halka sunulan bildirgeler, son se\u00e7imde Genel Ba\u015fkan K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131klanan 7 ilke, ayr\u0131ca TMMOB\u2019un haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 \u2018\u2019<strong>\u0130stanbul S\u00f6zle\u015fmesi<\/strong>\u2019\u2019 \u015eeffafl\u0131k Derne\u011fi\u2019nin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 \u2018\u2019<strong>\u015eeffafl\u0131k S\u00f6zle\u015fmesi<\/strong>\u2019\u2019 1973 sonras\u0131 CHP\u2019li belediyelerin \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 irdeleyen \u2018\u2019<strong>Yerel Y\u00f6netimlerde Toplumcu Belediyecilik \u2013 T\u00fcrkiye Uygulamalar\u0131<\/strong>\u2019\u2019 gibi akademik \u00e7al\u0131\u015fmalar (SODEV Yay\u0131n\u0131) vb. s\u0131ralanabilir. Elbette ba\u015fta Ekrem \u0130mamo\u011flu\u2019nun uzmanlarla haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 \u0130stanbul Program\u0131 ve di\u011fer belediyelerin haz\u0131rlad\u0131klar\u0131 ve halka sunduklar\u0131 se\u00e7im bildirileri de yeni belediyecilik program\u0131nda dikkate al\u0131nmas\u0131 gereken belgelerdir. Belediyeler i\u00e7in Temel De\u011ferler\/\u0130lkeler Program\u0131, belediyelerde yap\u0131lacak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n \u00e7er\u00e7evesinin belirmesinin yan\u0131 s\u0131ra, kurumsal birli\u011fi ve s\u00f6ylem birli\u011fini de sa\u011flam\u0131\u015f olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Elbette bunun d\u0131\u015f\u0131nda, CHP\u2019nin kurultay zamanlar\u0131nda dile getirilen program\u0131n\u0131n sosyal demokrat \u00e7izgide yenilenmesi de g\u00fcndeme al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Yeni program ayr\u0131nt\u0131ya bo\u011fulmamal\u0131; bir <strong>Temel De\u011ferler Program\u0131<\/strong> olmal\u0131d\u0131r. Buna paralel olarak parti t\u00fcz\u00fc\u011f\u00fc de ele al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Parti, kendi i\u00e7inde demokrasiyi i\u015fleten, \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretmeye \u00f6ncelik veren bir \u00fcye\/\u00f6rg\u00fct ve program partisi h\u00fcviyetini kazanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar bu kez mutlaka geni\u015f bir zaman diliminde, bir takvime ba\u011fl\u0131 olarak a\u015fa\u011f\u0131dan yukar\u0131ya do\u011fru en geni\u015f kat\u0131l\u0131mla yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. Program ve t\u00fcz\u00fck taslaklar\u0131na yurtta\u015flar da g\u00f6r\u00fc\u015f bildirerek kat\u0131labilmelidir.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Sonu\u00e7 olarak, CHP\u2019nin hem programatik-\u00f6rg\u00fctsel a\u00e7\u0131dan kendini yenilemesi, hem de yeni bir Belediyecilik Temel De\u011ferler\/\u0130lkeler Program\u0131 ortaya koymas\u0131 ve \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n bu de\u011ferlere ba\u011fl\u0131 olarak yap\u0131l\u0131p yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 izlemesi ve sapmalara izin vermemesi gerekir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu, kentlerimizin insanca ya\u015fanacak kentlere d\u00f6n\u00fc\u015fmesi i\u00e7in oldu\u011fu kadar; \u00fclkemizin \u00e7o\u011fulcu, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc, parlamenter demokrasi yolunda ilerlemesi i\u00e7in de bir zorunluluktur.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.sosyaldemokratdergi.org\/ercan-karakas-yerelden-merkeze-acilan-demokrasi-yolu\/\">Sosyal Demokrat Dergi<\/a> (5 Eyl\u00fcl 2019)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>CHP\u2019nin yeni bir Belediyecilik Temel De\u011ferler\/\u0130lkeler Program\u0131 ortaya koymas\u0131 \u00fclkemizin \u00e7o\u011fulcu, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc, parlamenter demokrasi yolunda ilerlemesi i\u00e7in de bir zorunluluktur.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":746,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[53,23],"tags":[69,68,65,64,66],"class_list":["post-745","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-demokrasi","category-yerelyonetim","tag-istanbul-sozlesmesi","tag-istanbulu-kazanan-turkiyeyi-kazanir","tag-seffaflik-sozlesmesi","tag-temel-degerler-programi","tag-toplumcu-belediyecilik"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/demokrasi-yolu.webp","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/745","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=745"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/745\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":871,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/745\/revisions\/871"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/746"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=745"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=745"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ercankarakas.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=745"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}